Trang thông tin điện tử Công an Bắc Kạn

https://congan.backan.gov.vn

Kiến nghị xử lý trách nhiệm việc tham mưu xuất khẩu gạo

(Dân trí) - Báo cáo vừa gửi tới Thường vụ Quốc hội của UB Kinh tế đề nghị xem xét, xử lý trách nhiệm của các cá nhân, cơ quan có tham mưu quyết định về xuất khẩu gạo ảnh hưởng đến người dân, doanh nghiệp.

Kiến nghị cho xuất khẩu lại ngay nhiều mặt hàng gạo

Báo cáo nêu rõ, trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19, nhu cầu lương thực, thực phẩm trên thế giới tăng mạnh và nhu cầu dự trữ tại nhiều quốc gia tăng nên trong thời gian qua thị trường gạo rất sôi động, giá gạo thế giới tăng. Vụ Đông Xuân 2020 được mùa, giá gạo xuất khẩu khá cao, hàng vạn nông dân trồng lúa đang có cơ hội bán lúa với giá cao, cải thiện thu nhập, trả nợ ngân hàng, thanh toán nợ vật tư nông nghiệp, các doanh nghiệp cũng có cơ hội đẩy mạnh xuất khẩu gạo, nâng cao năng lực, chiếm lĩnh thị trường.

Tuy nhiên, nhiều cử tri đã có ý kiến, doanh nghiệp có đơn thư kiến nghị, cầu cứu Chính phủ, các cơ quan truyền thông liên tục phản ánh về những bất cập trong điều hành xuất khẩu gạo, gây khó khăn, thiệt hại cho doanh nghiệp, nông dân...

Sau khi tổng hợp những diễn biến đáng chú ý trong điều hành xuất khẩu gạo, phản ứng của  người dân và doanh nghiệp, Thường trực UB Kinh tế đã kiến nghị các giải pháp khẩu gạo trong thời gian tới.

Kiến nghị xử lý trách nhiệm việc tham mưu xuất khẩu gạo
(Ảnh minh họa)

Theo cơ quan giám sát, cơ quan điều hành cần phân tích, đánh giá, dự báo kỹ sản lượng gạo của Việt Nam trong năm 2020, nhất là 2 vụ sản xuất lúa chính Đông Xuân và Hè Thu, trên cơ sở đó tính toán lượng gạo dự trữ quốc gia cho phù hợp với tình hình dịch Covid-19 và đặc điểm thế mạnh về nông nghiệp của Việt Nam.

Yêu cầu khác đặt ra là cần theo dõi sát diễn biến dịch Covid-19; tình hình cung - cầu gạo của các nước trên thế giới, nhất là các nước có lượng gạo xuất khẩu lớn như: Thái Lan, Ấn Độ, Pakistan… Từ đó, đánh giá, phân tích thị trường gạo thế giới trong giai đoạn hiện nay và dự báo trong thời gian tới để có giải pháp điều hành công khai, minh bạch, có lộ trình cụ thể về xuất khẩu gạo năm 2020, tránh tình trạng bị động, manh mún, giật cục, gây thiệt hại, bị động cho nông dân và doanh nghiệp.

UB Kinh tế kiến nghị cho phép xuất khẩu trở lại ngay mặt hàng gạo nếp, gạo hữu cơ… là các mặt hàng chủ yếu phục vụ cho xuất khẩu, ít tiêu thụ trong nước và không thuộc danh mục hàng lương thực dự trữ quốc gia.

Qua câu chuyện xuất khẩu gạo những ngày qua, UB Kinh tế đề nghị Chính phủ cần rà soát những mặt hàng, lĩnh vực khác bị tác động của dịch Covid-19 làm ảnh hưởng đến an ninh quốc gia để chủ động trong chỉ đạo điều hành trong thời gian tới.

Mở hệ thống lúc 0h ngày Chủ nhật, liệu có tiêu cực?

Liên quan đến những khúc mắc trong xuất khẩu gạo, ngày 20/4, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã có công văn đề nghị Bộ trưởng Bộ Công an chỉ đạo các cơ quan chức năng xem xét điều tra, xác minh thông tin tiêu cực trong hoạt động xuất khẩu gạo.

Thủ tướng đã yêu cầu Thanh tra Chính phủ tiến hành thanh tra đột xuất việc chấp hành các quy định của pháp luật trong công tác quản lý nhà nước về xuất khẩu gạo thời gian qua, có hay không dấu hiệu trục lợi, tiêu cực để xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.

Tại báo cáo, Thường trực UB Kinh tế kiến nghị xem xét, xử lý trách nhiệm của các cá nhân và các cơ quan có liên quan trong việc thực thi công vụ, tham mưu các quyết định có ảnh hưởng lớn đến doanh nghiệp và người dân nhưng đã không đánh giá kỹ tác động.

UB Kinh tế cũng đề nghị nghiên cứu giải pháp hỗ trợ cho các doanh nghiệp bị nhiều thiệt hại trong giai đoạn vừa qua như phải bồi thường hợp đồng hoặc tăng chi phí lãi vay, chi phí cho việc lưu kho, bãi do bị ảnh hưởng bởi việc tạm dừng xuất khẩu gạo.

Theo cơ quan giám sát, cần khẩn trương có biện pháp cho thông quan ngay đối với các lô hàng gạo xuất khẩu của các doanh nghiệp đã được kê khai và đang nằm tại cảng trước ngày 24/3/2020, khắc phục thiệt hại cho doanh nghiệp, đặc biệt trong bối cảnh nền kinh tế đang phải đối phó với dịch Covid-19. Sau khi giải quyết hết số lượng gạo tồn đọng này mà vẫn còn chỉ tiêu xuất khẩu thì mới mở tờ khai tiếp để không gây thiệt hại cho doanh nghiệp.

UB Kinh tế cũng cho rằng cần làm rõ việc Tổng cục Hải quan mở hệ thống thông quan hàng hóa tự động để doanh nghiệp kinh doanh xuất khẩu gạo đăng ký tờ khai vào lúc 0h ngày Chủ nhật 12/4/2020, có dấu hiệu tiêu cực, lợi ích nhóm hay không, đã tuân theo đúng quy định tại Điều 18 Luật Quản lý ngoại thương hay chưa?

Thường trực UB Kinh tế cũng nhấn mạnh, cần sử dụng các biện pháp trong điều hành xuất khẩu gạo theo quy luật thị trường, có lộ trình hợp lý, công khai, minh bạch để không gây khó khăn, bức xúc cho người dân và doanh nghiệp như trong thời gian vừa qua.

Trường hợp tạm dừng xuất khẩu gạo để đảm bảo an ninh lương thực quốc gia thì cần phải có giải pháp tổng thể, hữu hiệu nhằm tránh gây thiệt hại đến lợi ích của người dân và doanh nghiệp.

Cơ quan giám sát lĩnh vực khẳng định sẽ tiếp tục theo dõi diễn biến vụ việc để báo cáo UB Thường vụ Quốc hội, đề xuất chính sách liên quan theo thẩm quyền (nếu cần thiết).

Diễn biến hoạt động điều hành xuất khẩu gạo

Theo số liệu của Tổng cục Hải quan, trong 2 tháng đầu năm 2020, xuất khẩu gạo đạt khoảng 930 nghìn tấn, tăng 31,7% so với cùng kỳ năm 2019. Đến ngày 15/3/2020, xuất khẩu gạo đạt khoảng 1,3 triệu tấn, tăng 370 nghìn tấn so với cuối tháng 2/2020.

Ngày 23/3/2020, trên cơ sở báo cáo đề xuất của Bộ Công Thương, Thủ tướng đã quyết định tạm dừng xuất khẩu gạo đến hết tháng 5/2020. Theo đó, ngày 24/3/2020, Tổng cục Hải quan có công điện hỏa tốc gửi các Cục hải quan tỉnh, thành phố và một số đơn vị trực thuộc yêu cầu tạm dừng thông quan các lô hàng xuất khẩu gạo từ 0h ngày 24/3/2020 theo kết luận của Thủ tướng về đảm bảo an ninh lương thực trong bối cảnh tác động của dịch Covid-19.

Tuy nhiên, đến chiều ngày 24/3/2020, Bộ Công Thương lại có văn bản hỏa tốc gửi Thủ tướng Chính phủ kiến nghị chưa thực hiện việc tạm dừng xuất khẩu gạo để có thêm thời gian đánh giá lại sản lượng thực tế của vụ Đông Xuân, lượng hợp đồng xuất khẩu đã ký cũng như lượng tồn kho thực tế ở các doanh nghiệp.

Ngày 10/4/2020, Thủ tướng đồng ý đề xuất của Bộ Công Thương về việc cho phép xuất khẩu gạo trở lại trong tháng 4/2020 với số lượng 400.000 tấn.

Tại thời điểm 0 giờ ngày Chủ nhật 12/4/2020, Tổng cục Hải quan đã mở hệ thống thông quan hàng hóa tự động để doanh nghiệp kinh doanh xuất khẩu gạo đăng ký tờ khai. Trong khoảng thời gian từ 0h30 đến 3h30, số lượng đăng ký xuất khẩu trên website của Tổng cục Hải quan là 399.989 tấn.

Tuy nhiên, đến ngày 14/4/2020, Tổng Cục dự trữ quốc gia mới mua được 7.700 tấn gạo trong tổng số 190.000 tấn gạo theo kế hoạch mua dự trữ năm 2020. Vì vậy, Bộ Tài chính đề nghị Bộ Công Thương báo cáo Chính phủ tạm dừng xuất khẩu gạo cấp thấp đến hết ngày 15/6/2020 nhưng ý kiến này của Bộ Tài chính không được Bộ Công Thương tiếp thu.

Hiện Bộ Tài chính đang phải báo cáo về trách nhiệm quản lý, kiểm soát số lượng gạo được phép xuất khẩu trong tháng 4/2020, việc mua dự trữ lương thực theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Bộ Công Thương báo cáo về việc triển khai Văn bản số 2827 ngày 10/4/2020 và công tác phối hợp với Bộ Tài chính để thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng.

Phương Thảo

Nguồn tin: http://dantri.com.vn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây